Printen

'Vaak als mensen hier komen voor hulp, kunnen ze zelf ook wat geven'

Op de frisse vrijdagmiddag voor pakjesavond, komt de warmte je letterlijk en figuurlijk tegemoet vanuit de voormalige kerk 'H. Antonius Abt’. Hier is enkele jaren geleden het zogeheten DoeCentrum herrezen: een plek van én voor inwoners van Bergen op Zoom, waar verschillende zorg-, welzijns-, buurtbewoners- en vrijwilligersinitiatieven plaatsvinden. Vandaag staat er zoals iedere vrijdag (én dinsdag) een lunch op het programma.

“In het DoeCentrum is veel te doen”, vertelt Froukje, als opbouwwerker van WijZijn aan deze plek verbonden, enthousiast. “Er is een werkplaats, een moestuin, er kan muziek gemaakt worden en twee keer per week, op dinsdag en vrijdag, wordt er eten gekookt en geserveerd. Iedereen is welkom om langs te komen.” Dat is geen loze kreet: aan een volle tafel geniet een divers gezelschap van zeker twintig mensen van een heerlijk stoofpotje. “Het liefst hebben we dat mensen zich van te voren aanmelden. Maar bij het eten er is altijd wel ruimte voor iemand die komt ‘aanwaaien’. Mee-eten kost vier euro per keer, de eerste keer is gratis. De bijdrage hebben we nodig om zelf uit de eigen kosten te komen.”

De rol van de opbouwwerker

Op de vraag hoe lang het bestaat, moet Froukje even nadenken. “Het is ongeveer 7 á 8 jaar geleden gestart op initiatief van de inwoners uit de wijk. Hier werd vervolgens op geanticipeerd door de gemeente, door er een opbouwwerker aan toe te voegen.” Ze is duidelijk op haar plek bij het DoeCenturm. “Als opbouwerker zit je tussen de mensen en de ‘systemen’, zoals gemeente, woningcorporaties en andere organisaties. Concreet houdt dit in dat buurt- en bewonersinitiatieven altijd leidend zijn. Dankzij de inspanningen van de mensen uit de buurt is er werk voor een opbouwwerker. Als de mensen niet meer komen, houdt dit initiatief ook op. Zonder alle mensen en vrijwilligers is er geen DoeCentrum.”

Samen doen, samen helpen

Voorlopig bruist het van leven in het DoeCentrum. “Het mooie aan deze plek is dat iedereen welkom en gelijk is. Er is geen verschil tussen vrijwilligers en deelnemers, sterker nog: in de meeste gevallen zijn de vrijwilligers ook zelf deelnemer. Natuurlijk is WijZijn als professionele organisatie hieraan verbonden en zijn er een aantal echte vrijwilligers, maar veel mensen die hier komen vinden het zelf ook leuk om te helpen. Bij het eten bijvoorbeeld, of in de ochtend bij het koffiehoekje, om te kletsen met mensen die binnenkomen. Dat doen ze allemaal uit zichzelf. Heel af en toe hebben de mensen een klein duwtje nodig, maar over het algemeen regelen ze hier alles zelf.”

Van lege tafels naar volle bak

Ondertussen wordt er aan de volle eettafel gekletst, gelachen en, in de sfeer van pakjesavond, een aantal Sinterklaasliedjes gezongen. “Er zijn weken geweest dat er op dinsdagen maar vier á vijf mensen zaten”, vertelt Froukje, terwijl ze kijkt naar het diverse gezelschap aan tafel. “Op vrijdagen hebben er altijd wel meer mensen gezeten. Nu is het beide dagen echt volle bak. Hoe dat komt? Er is blijkbaar een nood aan ontmoetingsplekken. Als mensen hier komen en het bevalt, nemen ze vaak ook anderen mee, die ook weer mensen meenemen. Ik denk dat mensen zich hier echt welkom voelen.”

De ontwikkeling van het DoeCentrum geeft Froukje veel voldoening. “Het is echt een eigen gemeenschap geworden. Soms komt er iemand binnen die ergens hulp bij nodig heeft, bijvoorbeeld met het invullen van de belastingaangifte of als er iets thuis stuk is. Dan is er altijd wel iemand die zijn hand opsteekt en aangeeft dat hij wel even kan helpen. Vaak als mensen hier binnenkomen voor hulp, blijkt later dat ze zelf ook wat kunnen geven.”

Je mag hier jezelf zijn

Na heerlijk te hebben gegeten, vat Froukje het succes van het DoeCentrum samen: “Hier is iedereen welkom, iedereen gelijk. Mensen zijn ook van harte welkom op een slechte dag, dat wordt hier gewoon geaccepteerd door de rest. Je mag hier gewoon jezelf zijn en er is altijd respect naar elkaar. Mensen die elkaar misschien nooit zouden groeten, hebben hier contact met elkaar.” Studente Fatima, die ook helpt bij het DoeCentrum, vult aan: “Mensen voelen zich hier gezien. Ze worden hier opgemerkt, krijgen het gevoel dat ze bestaan. Dat is in deze tijd heel belangrijk.”

Tekst: Mikel van Benthem